Thesmos Phos
Σε όλους τους νόμους
Ν. 23/1983Έγκυρο στις: 21 Ιουνίου 2026

Ο περί Ενοικιοστασίου Νόμος του 1983

Περιεχόμενα
  1. 1.Συνοπτικός τίτλος
  2. 2.Ερμηνεία
  3. 2Α.Εφαρμογή του νόμου σε θέματα ανάκτησης κατοχής κατοικιών που ανήκουν στην Κυβέρνηση
  4. 2Β.Εκκρεμούσες δικαστικές υποθέσεις και εκτέλεση εκκρεμουσών δικαστικών αποφάσεων
  5. 3.Εφαρμογή του Νόμου δι’ ακίνητα εις ελεγχομένας περιοχάς
  6. 4.Καθίδρυσις Δικαστηρίου
  7. 5.Συνοπτική εκδίκασις
  8. 6.Αναθεώρησις διαταγμάτων ή αποφάσεων Δικαστηρίου
  9. 7.Έφεσις ενώπιον του Εφετείου
  10. 8.Αίτησις εις Δικαστήριον προς καθορισμόν ενοικίων κατοικιών και καταστημάτων
  11. 9.Μητρώον ενοικίων
  12. 10.Ενοίκια καθ’ υπέρβασιν των καταχωρισθέντων εις μητρώα ενοικίων διά κατοικίας και καταστήματα είναι παράνομα
  13. 11.Περιορισμός εξώσεων
  14. 12.Αποζημίωση στον ενοικιαστή καταστήματος σε ορισμένες περιπτώσεις
  15. 13.Αποζημίωση στον ενοικιαστή σε περιπτώσεις εμπορικής εύνοιας
  16. 14.Παραχώρησις νέας ενοικιάσεως εις τον ενοικιαστήν εις ωρισμένας περιπτώσεις
  17. 15.Ψευδείς παραστάσεις κατά την λήψιν αποφάσεως ή διατάγματος
  18. 16.Εξουσία Δικαστηρίου να επιβάλλη όρους
  19. 17.Ορισμοί
  20. 18.Εφαρμογή του Νόμου δι’ ακίνητα εις ελεγχομένας, δυσπραγούσας και απροσπελάστους περιοχάς
  21. 19.Εφαρμογή ενοικίων εις δυσπραγούσας περιοχάς
  22. 20.Απαλλαγή καταβολής ενοικίων εις απροσπελάστους περιοχάς
  23. 21.Μείωσις ενοικίων δυνάμει του Νόμου 51 του 1974
  24. 22.Επιδότηση Ενοικίων Εκτοπισθέντων και Παθόντων
  25. 23.Расходы на субсидирование
  26. 24.Διορισμός λειτουργών επιδότησις ενοικίων εκτοπισθέντων και παθόντων
  27. 25.Ιεραρχική προσφυγή
  28. 26.Срок действия настоящей Части
  29. 27.Όροι θεσμίας ενοικιάσεως
  30. 28.Ισχύς διατάγματος κατοχής δι’ υπενοικιαστάς
  31. 29.Επίδοσις ειδοποιήσεως
  32. 30.Απόδειξις
  33. 31.Διαδικαστικός Κανονισμός
  34. 32.Εκκρεμούσαι δικαστικαί υποθέσεις και εφέσεις
  35. 33.Κανονισμοί
  36. 34.Δικαιοδοσία Δικαστηρίων Ελέγχου Ενοικιάσεων
  37. 35.Μεταβατικαί διατάξεις
  38. 36.Καταργήσεις
  39. 37.Μεταβατική διάταξη
Άρθρο 8

Αίτησις εις Δικαστήριον προς καθορισμόν ενοικίων κατοικιών και καταστημάτων

Τροποποιήσεις: 102(I)/1995, 70(I)/1999, 171(I)/2003

Πρωτογενής πηγή · 2026-09-17

▶Εμφάνιση περίληψης

Εν συντομία

Όταν ένας αποκτά την ιδιότητα του «θέσμιου ενοικιαστή», η αλλαγή στο ύψος του ενοικίου της κατοικίας ή του καταστήματος δεν μπορεί να γίνει ανεξέλεγκτα. Εάν ο ιδιοκτήτης ή ο θεωρεί ότι το τρέχον ενοίκιο δεν είναι δίκαιο, προκύπτει η ανάγκη για επίσημο καθορισμό του, είτε μέσω απευθείας γραπτής συμφωνίας είτε μέσω της δικαστικής οδού.

Τι ορίζει ο νόμος

  • Δικαίωμα Προσφυγής: Τόσο ο ιδιοκτήτης όσο και ο έχουν το δικαίωμα να υποβάλουν αίτηση στο Δικαστήριο για τον καθορισμό του δίκαιου ενοικίου.
  • Χρονικοί Περιορισμοί: Η αίτηση στο Δικαστήριο (αλλά και οποιαδήποτε ιδιωτική γραπτή συμφωνία για αύξηση) επιτρέπεται μόνο αφού περάσουν δύο χρόνια από την ημέρα που ο έλαβε την κατοχή του ακινήτου, ή δύο χρόνια από την ημερομηνία της τελευταίας αύξησης ή μείωσης του ενοικίου.
  • Ιδιωτική Συμφωνία: Οι δύο πλευρές μπορούν να συμφωνήσουν γραπτώς σε αύξηση, με την προϋπόθεση ότι αυτή δεν ξεπερνά το εκάστοτε ανώτατο όριο που ορίζει ο νόμος.
  • Κριτήρια Καθορισμού από το Δικαστήριο: Για να ορίσει το δίκαιο ενοίκιο, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη το αγοραίο ενοίκιο και τον μέσο όρο των ενοικίων στη συγκεκριμένη μικρή περιοχή (χωρίς να υπολογίζει τη σπανιότητα παρόμοιων ακινήτων). Επίσης, συνεκτιμά αντικειμενικά στοιχεία του ακινήτου, όπως η ηλικία, ο χαρακτήρας, το μέγεθος, η τοποθεσία, η κατάστασή του (συμπεριλαμβανομένων τυχόν δαπανηρών έργων αν πρόκειται για διατηρητέο) και οι παρεχόμενες διευκολύνσεις, αποκλείοντας τις προσωπικές περιστάσεις των μερών. Για τη διεξαγωγή έρευνας, το Δικαστήριο επικουρείται από Λειτουργούς Εκτιμήσεων.
  • Ανώτατα Όρια και Ειδικές Κατηγορίες:
    • Το ανώτατο όριο αύξησης καθορίζεται ανά διετία από το Υπουργικό Συμβούλιο (αρχικά είχε οριστεί στο 14%).
    • Υπάρχουν ειδικές πρόνοιες για τη σταδιακή αναπροσαρμογή του ενοικίου με βάση τον μέσο όρο της περιοχής (ξεκινώντας από το 40% και αυξανόμενο κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες κάθε διετία μέχρι το 90%).
    • Για τους εκτοπισθέντες και τους παθείς, το ανώτατο όριο του καθοριζόμενου ενοικίου περιορίζεται στο 80% των γενικά προβλεπόμενων ποσοστών.
  • Έναρξη Ισχύος: Το νέο δίκαιο ενοίκιο που αποφασίζει το Δικαστήριο ισχύει αναδρομικά από την ημερομηνία καταχώρησης της σχετικής αίτησης.

Στην πράξη

  • Αν είστε ιδιοκτήτης: Δεν μπορείτε να επιβάλετε μονομερώς αύξηση ενοικίου σε θέσμιο ενοικιαστή. Μπορείτε να το πράξετε είτε φιλικά με γραπτή συμφωνία (χωρίς να υπερβείτε το νόμιμο όριο αύξησης) είτε δικαστικώς, εφόσον έχουν συμπληρωθεί δύο χρόνια από την έναρξη της ενοικίασης ή την τελευταία αναπροσαρμογή.
  • Αν είστε : Προστατεύεστε από αυθαίρετες αυξήσεις ενοικίου. Εάν ο ιδιοκτήτης ζητά υπερβολικό ενοίκιο ή αν θεωρείτε ότι το ενοίκιο που πληρώνετε είναι υψηλότερο από το δίκαιο, μπορείτε και εσείς να ζητήσετε δικαστικό καθορισμό, νοουμένου ότι έχει παρέλθει η απαιτούμενη διετία.
  • Αν είστε εκτοπισμένος ή παθών: Ο νόμος σάς παρέχει ειδική προστασία, καθώς το ανώτατο όριο του ενοικίου που μπορεί να καθορίσει το Δικαστήριο για εσάς είναι μειωμένο (στο 80% του ορίου που ισχύει για τους υπόλοιπους ενοικιαστές).
▶Εμφάνιση πλήρους κειμένου

1. Ουδεμία αύξησις ενοικίου κατοικιών ή καταστημάτων δύναται να επιβληθή επί θεσμίου ενοικιαστού πλην ως εν τω παρόντι Νόμω διαλαμβάνεται.

2. Είναι νόμιμον διά τον θέσμιον ενοικιαστήν ή τον ιδιοκτήτην οιασδήποτε κατοικίας ή καταστήματος, εάν θεωρή εαυτόν ηδικημένον, να αποτείνηται δι’ αιτήσεως εις το διά τον καθορισμόν του δικαίου ενοικίου του πληρωτέου εν σχέσει προς την τοιαύτην κατοικίαν ή : Νοείται ότι ουδεμία αίτησις καταχωρίζεται προ της παρελεύσεως δύο ετών από της ημερομηνίας καθ’ ην ο έλαβε κατοχήν του ακινήτου ή από της ημερομηνίας της τελευταίας αύξησης ή μείωσης του ενοικίου. Νοείται περαιτέρω ότι είναι νόμιμον διά τον ιδιοκτήτην και τον ενοικιαστήν να έλθουν εις διαπραγματεύσεις και διά γραπτής συμφωνίας να συμφωνήσουν ετέραν αύξησιν του ενοικίου νοουμένου ότι η τελευταία αύτη αύξησις δεν θα υπερβαίνη το εκάστοτε καθοριζόμενον ανώτατον ποσοστόν αυξήσεως του ενοικίου συμφώνως προς τας διατάξεις του εδαφίου του παρόντος άρθρου και ότι ουδεμία τοιαύτη αύξησις θα λαμβάνη χώραν προ της παρελεύσεως δύο ετών από της ημερομηνίας καθ’ ην ο έλαβε κατοχήν του ακινήτου ή από της ημερομηνίας της τελευταίας αυξήσεως ενοικίου.

3. Εις ην περίπτωσιν υποβάλλεται τοιαύτη αίτησις εις το , το εξετάζει ταύτην και, κατόπιν διεξαγωγής τοιαύτης ερεύνης οίαν τούτο ήθελε θεωρήσει κατάλληλον και παροχής εις ένα έκαστον των διαδίκων της ευκαιρίας να τύχη ακροάσεως, και λαμβανομένων υπ’ όψιν των εν τοις εδαφίοις και αναφερομένων περιορισμών και περιστάσεων, καθορίζει το δίκαιον ενοίκιον από της ημερομηνίας καταχωρήσεως της τοιαύτης αιτήσεως και το ούτω καθορισθέν ποσόν θεωρείται ως το ενοίκιον το οποίον ο υποχρεούται να καταβάλλη εις τον ιδιοκτήτην. Διά τους σκοπούς της παραγράφου ταύτης θα υπηρετούν παρά τω Δικαστηρίω Λειτουργοί Εκτιμήσεων οίτινες, κατόπιν προς τούτο οδηγιών του Δικαστηρίου, θα δύνανται να διεξαγάγουν την έρευναν και να καταθέτουν την έκθεσιν των ενώπιον του Δικαστηρίου.

4.

α) Το ανώτατον όριον του υπό του Δικαστηρίου καθοριζομένου δικαίου ενοικίου δεν θα υπερβαίνη ποσοστόν 14 τοις εκατόν διά τα πρώτα δύο έτη από της ενάρξεως ισχύος του παρόντος Νόμου, μετά το πέρας της οποίας περιόδου το ποσοστόν θα καθορίζεται ανά διετίαν υπό του Υπουργικού Συμβουλίου τη συστάσει του Υπουργού διά διατάγματος δημοσιευομένου εις την επίσημον εφημερίδα της Δημοκρατίας. Νοείται ότι, αν η πρώτη αίτηση που υποβάλλεται μετά την ημερομηνία έναρξης της ισχύος του περί Ενοικιοστασίου (Τροποποιητικού) Νόμου του 1995 για αύξηση του ενοικίου βάσει του επιτρεπόμενου ποσοστού, που δεν υπερβαίνει τώρα το 14%, οδηγεί στον καθορισμό ενοικίου χαμηλότερου από το 40% του εκάστοτε μέσου όρου των ενοικίων της μικρής περιοχής, τότε καθορίζεται ενοίκιο ίσο προς το 40% του μέσου αυτού όρου. Το ποσοστό 40% ως ανωτέρω, για την πρώτη ή τις επόμενες αιτήσεις αυξάνεται από 1.1.1997 κατά 10 ποσοστιαίες μονάδες ανά διετία, μέχρις ότου ανέλθει στο 90% του εκάστοτε μέσου όρου των ενοικίων της μικρής περιοχής.

β) Το ανώτατον όριον του Δικαστηρίου καθοριζομένου δικαίου ενοικίου εν ουδεμιά περιπτώσει θα υπερβαίνη το 80% του εν εδαφίω

α) καθορισμένων ποσοστών διά τους εκτοπισθέντας και παθόντας. Διά τους σκοπούς της παρούσης παραγράφου οι όροι “εκτοπισθείς” και “παθών” κέκτηνται την εις τους όρους τούτους αποδιδομένην έννοιαν υπό του Μέρους V του παρόντος Νόμου.

5. Τηρουμένων των πιο πάνω εδαφίων, για τον καθορισμό του δίκαιου ενοικίου πρέπει να υπολογίζεται το αγοραίο ενοίκιο και ο μέσος όρος των ενοικίων στην ίδια μικρή περιοχή, χωρίς να λαμβάνεται υπόψη η σπανιότητα παρόμοιων ακινήτων στην ίδια μικρή περιοχή, ενώ πρέπει να λαμβάνονται υπόψη όλες οι περιστάσεις (εκτός από τις προσωπικές), μεταξύ των οποίων η ηλικία, ο χαρακτήρας, το μέγεθος, η τοποθεσία, η κατάσταση του ακινήτου (και, προκειμένου περί διατηρητέας οικοδομής, κατά πόσο έχουν εκτελεσθεί σε αυτή από τον ιδιοκτήτη της και με ποιο ύψος δαπανών), καθώς και οι παρεχόμενες σ’ αυτό διευκολύνσεις.

Οι πληροφορίες έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Ελέγχετε την πρωτογενή πηγή και απευθυνθείτε σε δικηγόρο εάν χρειάζεται.