Ο περί Ομορρύθμων και Ετερορρύθμων Συνεταιρισμών και Εμπορικών Επωνυμιών Νόμος
Κανόνες για τη διαπίστωση ύπαρξης συνεταιρισμού
Πρωτογενής πηγή · 2026-09-17
▶Εμφάνιση περίληψηςΑπόκρυψη περίληψης
Εν συντομία
Όταν δύο ή περισσότερα πρόσωπα συνεργάζονται οικονομικά ή κατέχουν από κοινού κάποια περιουσία, συχνά δημιουργείται αμφιβολία για το αν η σχέση τους αποτελεί νομικά «συνεταιρισμό». Η ύπαρξη συνεταιρισμού συνεπάγεται συγκεκριμένες νομικές και οικονομικές ευθύνες για τα μέλη του, επομένως είναι σημαντικό να ξεκαθαρίζεται πότε μια τέτοια σχέση υφίσταται και πότε όχι.
Τι ορίζει ο νόμος
Ο νόμος καθορίζει συγκεκριμένους κανόνες για τη διαπίστωση της ύπαρξης συνεταιρισμού, διευκρινίζοντας ποιες καταστάσεις δεν αποτελούν από μόνες τους συνεταιρισμό:
- Κοινή ιδιοκτησία ή μίσθωση: Το να συνιδιοκτείτε ή να νοικιάζετε από κοινού μια περιουσία δεν σας καθιστά αυτόματα συνέταιρους, ακόμη και αν μοιράζεστε τα κέρδη που προκύπτουν από τη χρήση της.
- Διανομή ακαθάριστων εσόδων: Το να μοιράζεστε τα ακαθάριστα έσοδα μιας δραστηριότητας δεν δημιουργεί από μόνο του συνεταιρισμό, ανεξάρτητα από το αν έχετε κοινό δικαίωμα στην περιουσία από την οποία προέρχονται τα έσοδα.
- Λήψη μεριδίου από τα κέρδη: Αν και η λήψη μεριδίου από τα κέρδη μιας επιχείρησης αποτελεί αρχική ένδειξη (εκ πρώτης όψεως μαρτυρία) συμμετοχής, δεν αρκεί από μόνη της για να θεωρηθεί κάποιος συνέταιρος. Συγκεκριμένα, δεν θεωρείται συνέταιρος κάποιος που λαμβάνει μερίδιο ή πληρωμή από τα κέρδη επειδή:
- Εισπράττει ένα χρέος με δόσεις από τα κέρδη της επιχείρησης.
- Είναι υπάλληλος ή αντιπρόσωπος και η αμοιβή του έχει συμφωνηθεί ως ποσοστό επί των κερδών.
- Είναι χήρα ή παιδί αποβιώσαντος συνεταίρου και λαμβάνει ετήσιο εισόδημα από τα κέρδη της επιχείρησης.
- Έχει δανείσει χρήματα στην επιχείρηση με γραπτή συμφωνία (υπογεγραμμένη ενώπιον πιστοποιούντος υπαλλήλου) ότι ο τόκος του δανείου ή η αποπληρωμή του θα εξαρτάται από τα κέρδη.
- Εισπράττει ποσοστό από τα κέρδη ως αντάλλαγμα για την πώληση της πελατείας (εμπορικής εύνοιας) της επιχείρησης.
Στην πράξη
Αν συμμετέχετε σε μια επιχειρηματική δραστηριότητα, κατέχετε περιουσία με άλλους ή λαμβάνετε χρήματα που συνδέονται με τα κέρδη μιας επιχείρησης, δεν σημαίνει αυτόματα ότι είστε νομικά συνέταιρος.
Αυτό σας προστατεύει από το να θεωρηθείτε συνέταιρος —και άρα συνυπεύθυνος για τα χρέη ή τις υποχρεώσεις μιας επιχείρησης— απλώς και μόνο επειδή είστε συνιδιοκτήτης ενός ακινήτου, επειδή εργάζεστε με ποσοστά, ή επειδή δανείσατε χρήματα με αντάλλαγμα μερίδιο από τα κέρδη (εφόσον υπάρχει η ανάλογη γραπτή και πιστοποιημένη συμφωνία). Η ύπαρξη συνεταιρισμού κρίνεται συνολικά και όχι αποσπασματικά από αυτές τις οικονομικές διευθετήσεις.
▶Εμφάνιση πλήρους κειμένουΑπόκρυψη πλήρους κειμένου
Για να διαπιστωθεί κατά πόσο υφίσταται ή όχι συνεταιρισμός, θα πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι ακόλουθοι κανόνες-
α) κοινή μίσθωση, μίσθωση από κοινού, κοινή ιδιοκτησία, ιδιοκτησία από κοινού, ή μερική ιδιοκτησία δεν δημιουργεί από μόνη της συνεταιρισμό όσον αφορά οτιδήποτε που κατέχεται ή ανήκει κατά τον τρόπο αυτό, ανεξάρτητα αν οι μισθωτές ή ιδιοκτήτες διαμοιράζονται ή όχι οποιαδήποτε κέρδη που προκύπτουν από τη χρήση αυτού
β) η διανομή ακαθάριστων εισοδημάτων δεν δημουργεί από μόνη της συνεταιρισμό, ανεξάρτητα αν τα πρόσωπα στα οποία διανέμονται τα εισοδήματα αυτά έχουν ή όχι κοινό ή από κοινού δικαίωμα ή συμφέρον σε οποιαδήποτε ιδιοκτησία από την οποία ή από τη χρήση της οποίας προέρχονται τα εισοδήματα
γ) η λήψη από πρόσωπο μεριδίου επί των κερδών εργασίας αποτελεί εκ πρώτης όψεως μαρτυρία ότι είναι μέτοχος στην εργασία, αλλά η λήψη του μεριδίου αυτού, ή πληρωμής που εξαρτάται ή μεταβάλλεται από τα κέρδη εργασίας δεν το καθιστά από μόνη της συνέταιρο στην εργασία και ειδικότερα-
i) η λήψη από πρόσωπο χρέους ή άλλου καθαρού ποσού, με δόσεις ή με άλλο τρόπο, από τα κέρδη που προκύπτουν από εργασία δεν το καθιστά από μόνη της συνέταιρο στην εργασία ή υπεύθυνο ως τέτοιο
ii) σύμβαση για την αμοιβή υπαλλήλου ή αντιπροσώπου προσώπου που απασχολείται σε εργασία με μερίδιο επί των κερδών της εργασίας δεν καθιστά από μόνη της τον υπάλληλο ή αντιπρόσωπο συνέταιρο στην εργασία ή υπεύθυνο ως τέτοιο
iii) πρόσωπο που είναι η χήρα ή παιδί αποθανόντος συνεταίρου, που λαμβάνει υπό μορφή ετήσιας προσόδου μέρος των κερδών της εργασίας στην οποία το αποθανόν πρόσωπο ήταν συνέταιρος, δεν είναι, εξαιτίας μόνο της λήψης αυτής, συνέταιρος στην εργασία ή υπεύθυνος ως τέτοιος
iv) η παροχή χρημάτων υπό μορφή δανείου σε πρόσωπο που απασχολείται ή πρόκειται να απασχοληθεί σε οποιαδήποτε εργασία με σύμβαση με το πρόσωπο αυτό ότι ο δανειστής θα λαμβάνει επιτόκιο που μεταβάλλεται ανάλογα με τα κέρδη, ή ότι θα λαμβάνει μερίδιο επί των κερδών που προκύπτουν από τη διεξαγωγή της εργασίας, δεν καθιστά από μόνη της το δανειστή συνέταιρο με το πρόσωπο ή πρόσωπα που διεξάγουν την εργασία ή υπεύθυνο ως τέτοιο: Νοείται ότι η σύμβαση είναι γραπτή και υπογράφεται ενώπιον πιστοποιούντος υπαλλήλου από ή εκ μέρους όλων των συμβαλλόμενων μερών και
v) πρόσωπο που λαμβάνει, υπό μορφή ετήσιας προσόδου ή άλλως πως, ποσοστό επί των κερδών εργασίας ως αντιπαροχή για την πώληση από αυτό της εμπορικής εύνοιας της εργασίας δεν είναι εξαιτίας μόνο της λήψης αυτής συνέταιρος στην εργασία ή υπεύθυνος ως τέτοιος.
Οι πληροφορίες έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Ελέγχετε την πρωτογενή πηγή και απευθυνθείτε σε δικηγόρο εάν χρειάζεται.