Ο περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμος
Καταβολή των καθυστερημένων οφειλών από τους εργοδότες
Τροποποιήσεις: 100(I)/2012, 149(I)/2024
Πρωτογενής πηγή · 2026-09-17
▶Εμφάνιση περίληψηςΑπόκρυψη περίληψης
Εν συντομία
Όταν ένας απασχολεί παράνομα έναν υπήκοο τρίτης χώρας (δηλαδή κάποιον που διαμένει παράνομα στην Κύπρο), προκύπτουν νομικές υποχρεώσεις για την καταβολή των δεδουλευμένων του εργαζομένου, καθώς και των σχετικών εισφορών και φόρων προς το κράτος. Το ζήτημα αφορά τη διασφάλιση των δικαιωμάτων αυτών των εργαζομένων, ακόμη και αν πρέπει να επιστρέψουν στη χώρα τους.
Τι ορίζει ο νόμος
- Υποχρεώσεις Εργοδότη: Σε περίπτωση παράβασης, ο υποχρεούται να καταβάλει όλες τις οφειλόμενες στον εργαζόμενο. Ως βάση υπολογισμού ορίζεται τουλάχιστον ο κατώτατος μισθός (βάσει νόμου, συλλογικών συμβάσεων ή πρακτικής), εκτός αν αποδειχθεί διαφορετική συμφωνία. Επίσης, ο πρέπει να πληρώσει όλες τις εισφορές στα κρατικά ταμεία (Κοινωνικές Ασφαλίσεις, Πλεονάζον Προσωπικό, Άδειες, Κοινωνική Συνοχή, Ανάπτυξη Ανθρωπίνου Δυναμικού), τους αναλογούντες φόρους, καθώς και τυχόν πρόστιμα ή επιβαρύνσεις.
- Τεκμήριο Διάρκειας: Θεωρείται αυτόματα ότι η εργασία διήρκεσε τουλάχιστον 3 μήνες, εκτός αν ο ή ο εργαζόμενος αποδείξουν διαφορετική διάρκεια.
- Δικαίωμα Προσφυγής: Ο εργαζόμενος έχει δικαίωμα να προσφύγει στο Εργατικών Διαφορών για να διεκδικήσει τα δεδουλευμένα του, ακόμη και αν έχει ήδη απελαθεί ή επιστρέψει στην πατρίδα του. Αν ο εργαζόμενος βρίσκεται εκτός Κύπρου, ο επιβαρύνεται με τα έξοδα αποστολής των χρημάτων.
- Ενημέρωση και Άδεια Διαμονής: Οι αρχές οφείλουν να ενημερώνουν συστηματικά τους εργαζόμενους για τα δικαιώματά τους πριν την εκτέλεση της απόφασης επιστροφής τους. Επίσης, η προσωρινή άδεια διαμονής του εργαζομένου μπορεί να παραταθεί έως και 6 μήνες, ώστε να προλάβει να εισπράξει τα οφειλόμενα.
- Εγγύησης: Ο υποχρεούται να επιστρέψει στον εργοδότη την εγγύηση που είχε καταθέσει εντός 45 ημερών από τη λήξη της εργασίας, την έκδοση διατάγματος απέλασης ή την αναχώρηση του εργαζομένου από την Κύπρο.
Στην πράξη
- Αν είστε : Εάν απασχολήσετε παράνομα υπήκοο τρίτης χώρας, θα κληθείτε να πληρώσετε αναδρομικά όλους τους μισθούς (με ελάχιστο όριο τον κατώτατο μισθό της αγοράς), τις εισφορές στα κρατικά ταμεία και τα σχετικά πρόστιμα, με την υπόθεση εργασίας ότι ο υπάλληλος δούλεψε τουλάχιστον 3 μήνες (εκτός αν αποδείξετε το αντίθετο). Επίσης, δικαιούστε την της χρηματικής εγγύησης που καταθέσατε εντός 45 ημερών από τη λήξη της συνεργασίας ή την αναχώρηση του εργαζομένου.
- Αν είστε εργαζόμενος ( χωρίς νόμιμη διαμονή): Προστατεύεστε από την εκμετάλλευση και δικαιούστε να λάβετε κανονικά τον μισθό σας για την εργασία που προσφέρατε. Έχετε το δικαίωμα να διεκδικήσετε δικαστικώς τα χρήματά σας, ακόμη και αν σας απελάσουν ή επιστρέψετε στη χώρα σας, ενώ οι αρχές οφείλουν να σας ενημερώσουν για τη διαδικασία αυτή και ενδέχεται να παρατείνουν τη διαμονή σας για έως 6 μήνες μέχρι να εξοφληθείτε.
▶Εμφάνιση πλήρους κειμένουΑπόκρυψη πλήρους κειμένου
(1) Για κάθε παράβαση του άρθρου , ο οφείλει να καταβάλλει-
(α) όλες τις οφειλόμενες στον παρανόμως παραμένοντα υπήκοο τρίτης χώρας∙ για τους σκοπούς της παρούσας παραγράφου, το συμφωνημένο επίπεδο αποδοχών θεωρείται ότι είναι τουλάχιστον το ελάχιστο ημερομίσθιο που προβλέπεται από την κυπριακή νομοθεσία, από τις συλλογικές συμβάσεις ή σύμφωνα με την καθιερωμένη πρακτική στους σχετικούς επαγγελματικούς κλάδους, εκτός αν ο ή ο εργαζόμενος μπορεί να αποδείξει ότι ήταν διαφορετικό, πάντα μέσα στα πλαίσια των υποχρεωτικών διατάξεων της κυπριακής νομοθεσίας περί ημερομισθίων·
(β) τις εισφορές ή τα τέλη στα ταμεία κοινωνικών ασφαλίσεων, πλεονάζοντος προσωπικού, ετησίων αδειών μετ’ απολαβών, κοινωνικής συνοχής και ανάπτυξης ανθρώπινου δυναμικού, καθώς και τους φόρους, που θα είχε καταβάλει ο , εάν ο είχε απασχοληθεί νόμιμα, συμπεριλαμβανομένων των επιβαρύνσεων για καθυστερήσεις και των σχετικών διοικητικών προστίμων·
(γ) εφόσον ενδείκνυται, κάθε δαπάνη που προκύπτει από την αποστολή καθυστερούμενων οφειλών στη χώρα στην οποία ο έχει επιστρέψει ή έχει υποχρεωθεί να επιστρέψει.
(2) Σε περίπτωση που ο δεν συμμορφώνεται με τις υποχρεώσεις του κατά τις διατάξεις των παραγράφων (α) ή/και (γ), του εδαφίου , ο επηρεαζόμενος δικαιούται σε κάθε περίπτωση να υποβάλλει στο Εργατικών Διαφορών για διεκδίκηση οποιασδήποτε οφειλόμενης αμοιβής, έστω και αν έχει επιστρέψει ή υποχρεωθεί να επιστρέψει στη χώρα του. Η υποβολή της αίτησης γίνεται σύμφωνα με τον περί Ετησίων Αδειών Μετ’ Απολαβών Νόμο, όπως αυτός εκάστοτε τροποποιείται ή αντικαθίσταται, και τους δυνάμει αυτού δικονομικούς κανονισμούς.
(3) Πριν από την εκτέλεση οποιασδήποτε απόφασης για τους, οι υπήκοοι τρίτων χωρών που απασχολούνται παράνομα τυγχάνουν συστηματικής και αντικειμενικής ενημέρωσης σχετικά με τα δικαιώματά τους σύμφωνα με το εδάφιο (2) του παρόντος άρθρου και το άρθρο .
(4) Για τους σκοπούς των παραγράφων (α) και , του εδαφίου , θεωρείται κατά τεκμήριο ότι η σχέση απασχόλησης διήρκεσε τουλάχιστον τρεις (3) μήνες, εκτός εάν, μεταξύ άλλων, ο ή ο εργαζόμενος αποδείξουν το αντίθετο.
(5) Οι παρανόμως απασχολούμενοι υπήκοοι τρίτων χωρών δικαιούνται την είσπραξη όλων των καθυστερούμενων αμοιβών που αναφέρονται στην παράγραφο (α), του εδαφίου , οι οποίες ανακτώνται βάσει αίτησης που υποβάλλεται σύμφωνα με το εδάφιο , ακόμα και στις περιπτώσεις όπου αυτοί έχουν επιστρέψει ή έχουν υποχρεωθεί να επιστρέψουν στη χώρα τους.
(6) Σε περίπτωση όπου έχει χορηγηθεί άδεια παραμονής περιορισμένης διάρκειας σύμφωνα με το εδάφιο (4) του άρθρου , ο , κατόπιν σχετικής ενημέρωσης από τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Επιθεωρήσεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων δύναται να παρατείνει μέχρι έξι (6) μήνες την εν λόγω άδεια παραμονής για το συγκεκριμένο υπήκοο τρίτης χώρας, μέχρις ότου ο εν λόγω υπήκοος να έχει εισπράξει όλες τις καθυστερούμενες αμοιβές που ανακτώνται δυνάμει του εδαφίου του παρόντος άρθρου και εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις που προβλέπονται στην παράγραφο (α), του εδαφίου (4) του άρθρου . Οι παράγραφοι (β) και (γ), του εδαφίου (4) του άρθρου εφαρμόζονται, τηρουμένων των αναλογιών.
(7) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του παρόντος Νόμου ή των κανονισμών που εκδίδονται με βάση αυτόν, ο οφείλει να επιστρέψει στον εργοδότη οποιοδήποτε ποσό που κατατέθηκε από αυτόν για σκοπούς ασφάλειας ή εγγύησης, εντός περιόδου σαράντα πέντε ημερών (45) από οποιαδήποτε από τις ακόλουθες ημερομηνίες προηγηθεί:
(α) Την ημερομηνία λήξης ή διακοπής για οποιοδήποτε λόγο της εργοδότησης ή της σύμβασης εργασίας του εργοδότη με τον υπήκοο τρίτης χώρας και αφού ο ενημερώσει σχετικά τις αρμόδιες αρχές ή (β) την ημερομηνία έκδοσης διατάγματος απέλασης από τη Δημοκρατία του υπηκόου τρίτης χώρας ή (γ) την ημερομηνία αναχώρησης από τη Δημοκρατία του υπηκόου τρίτης χώρας σε σχέση με τον οποίο έγινε η κατάθεση του ποσού της ασφάλειας ή της εγγύησης.
Οι πληροφορίες έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αποτελούν νομική συμβουλή. Ελέγχετε την πρωτογενή πηγή και απευθυνθείτε σε δικηγόρο εάν χρειάζεται.